Tóm tắt

Trong kỷ nguyên chuyển đổi số, không gian mạng đã trở thành mặt trận tư tưởng - văn hóa quan trọng, có sức ảnh hưởng sâu rộng đến đời sống xã hội. Bên cạnh những tiện ích vượt trội, môi trường số cũng tiềm ẩn nhiều nguy cơ khi các thế lực thù địch, phản động lợi dụng tính mở, ẩn danh để gia tăng các hoạt động chống phá, phát tán thông tin xấu độc, xuyên tạc chủ trương của Đảng và chính sách của Nhà nước.

Từ khoá: không gian mạng, nền tảng tư tưởng của Đảng, Quy định số 207-QĐ/TW.

Thực tiễn phát triển của đất nước, sự bùng nổ của công nghệ số, trí tuệ nhân tạo, mạng xã hội, cùng yêu cầu ngày càng cao về kiểm soát quyền lực, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực đã đặt ra nhiều vấn đề mới cần được điều chỉnh. Trước bối cảnh đó, Quy định số 207-QĐ/TW, ngày 26/7/2026 về những điều đảng viên không được làm có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. Đây là “tấm gương” để mỗi cán bộ, đảng viên tự soi, tự sửa, chủ động xây dựng “sức đề kháng” chính trị và giữ vững bản lĩnh trên không gian mạng.

Nhìn tổng thể, Quy định số 207 đã kế thừa kết cấu, bố cục và số lượng 19 điều đảng viên không được làm và chia thành 03 nhóm: (1) Nhóm nội dung về tư tưởng chính trị (từ Điều 1 đến Điều 8); (2) Nhóm nội dung về thực hiện chức trách, nhiệm vụ được giao gắn với đấu tranh phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực (từ Điều 9 đến Điều 17); (3) Nhóm nội dung về giữ gìn phẩm chất, đạo đức, lối sống (Điều 18, 19). 

Trong đó, ở nhóm công tác tư tưởng, chính trị hướng tới việc giữ vững bản lĩnh, nguyên tắc của người đảng viên. Theo đó, Quy định đặt yêu cầu rất rõ về việc chấp hành chủ trương, quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước; nguyên tắc tổ chức và hoạt động của Đảng; trách nhiệm nêu gương; đấu tranh với chủ nghĩa cá nhân, cơ hội, vụ lợi, lợi ích nhóm, cục bộ, “tư duy nhiệm kỳ”, đoàn kết xuôi chiều, dân chủ hình thức….

Môi trường số và ranh giới tự do ngôn luận với kỷ luật Đảng

Một trong những điểm mới nổi bật của Quy định số 207-QĐ/TW là đã cập nhật những yêu cầu quản lý đảng viên trong môi trường số. Cụ thể, “Điều 4. Cung cấp, làm lộ, làm mất hoặc viết bài, đăng thông tin, tài liệu, dữ liệu bí mật của Đảng, Nhà nước hoặc những việc chưa được phép công bố theo quy định của Đảng, pháp luật của Nhà nước, quy định của cơ quan, đơn vị. Tàng trữ, tuyên truyền, phát tán hoặc xúi giục người khác tuyên truyền, phát tán thông tin, tài liệu, dữ liệu dưới mọi hình thức để truyền bá những thông tin, quan điểm trái với đường lối, chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước” (1).

“Điều 5. Viết, nói, đăng bài hoặc cung cấp thông tin, tài liệu, dữ liệu cho người khác viết, nói, đăng tải sai sự thật, không đăng tải ý kiến phản hồi, cải chính theo quy định.

Trực tiếp hoặc cổ xuý cho tổ chức, cá nhân sáng tác, sản xuất, xuất bản, tàng trữ, phát hành, phát tán các sản phẩm văn hoá, tác phẩm văn học, nghệ thuật không lành mạnh, trái thuần phong mỹ tục Việt Nam, mang tính kích động gây ảnh hưởng xấu trong xã hội, xuyên tạc lịch sử, bôi nhọ lãnh tụ, lãnh đạo Đảng, Nhà nước, chống phá Đảng, Nhà nước và chế độ.

Phát tán bài viết, bài nói, bài phỏng vấn, hồi ký, phim, ảnh không đúng quy định. Sử dụng hạ tầng Internet, mạng xã hội, nền tảng số, trí tuệ nhân tạo để tạo lập, phát tán thông tin sai sự thật” (1).

Điểm mới trong Điều 4, Điều 5 là bổ sung khái niệm “dữ liệu”, “hạ tầng Internet, mạng xã hội, nền tảng số, trí tuệ nhân tạo”. Nếu trước đây các quy định chủ yếu tập trung vào hành vi phát tán thông tin trái quy định thì Quy định số 207-QĐ/TW đã mở rộng sang việc sử dụng dữ liệu, hạ tầng Internet, mạng xã hội, nền tảng số và trí tuệ nhân tạo để tạo lập, phát tán thông tin sai sự thật, phản ánh yêu cầu quản lý đảng viên trong điều kiện công nghệ số phát triển mạnh, đồng thời đặt ra trách nhiệm cao hơn đối với mỗi đảng viên trong việc sử dụng công nghệ thông tin một cách đúng đắn.

Đảng viên “Tự soi” Quy định 207 để chủ động phòng ngừa vi phạm trên môi trường số

Từ Quy định 207, mỗi đảng viên luôn “tự soi” về bản lĩnh chính trị và phát ngôn; “tự soi” về trách nhiệm bảo vệ bí mật của Đảng và Nhà nước; “tự soi” về đạo đức, lối sống và văn hóa ứng xử số.

Quy định 207 đặc biệt chú trọng trách nhiệm trong cung cấp, sử dụng và phát tán thông tin. Đảng viên không được cung cấp, làm lộ, làm mất hoặc đăng tải thông tin, tài liệu, dữ liệu bí mật của Đảng, Nhà nước hoặc những nội dung chưa được phép công bố; không được viết, nói, đăng tải hoặc cung cấp thông tin sai sự thật. Đáng chú ý, Quy định mới nêu rõ việc sử dụng hạ tầng Internet, mạng xã hội, nền tảng số, trí tuệ nhân tạo để tạo lập, phát tán thông tin sai sự thật là hành vi không được làm.

Điều đáng chú ý là, Quy định 207 không chỉ yêu cầu đảng viên không phát tán thông tin sai sự thật mà còn đặt ra trách nhiệm đối với những thông tin phải phản hồi, cải chính theo quy định. Điều đó cho thấy yêu cầu về trách nhiệm thông tin đang ngày càng cụ thể hơn, phù hợp với thực tiễn truyền thông số.

Khẳng định, trong môi trường thông tin lan truyền rất nhanh, một sản phẩm truyền thông thiếu kiểm chứng có thể tạo ra tác động, hệ lụy xã hội lớn. Vì vậy, chấp hành kỷ luật phát ngôn và chịu trách nhiệm với thông tin trên không gian mạng là một yêu cầu nghiêm khắc của người đảng viên trong giai đoạn hiện nay.

Có thể thấy, từ quy định của Trung ương đến hành động của mỗi đảng viên là một khoảng cách không nhỏ. 19 điều chỉ thực sự có sức sống khi được chuyển hóa thành những chuẩn mực cụ thể trong nhận thức, công việc, trong sinh hoạt, trong quan hệ với Nhân dân và cả trong cách ứng xử trên không gian mạng. Bởi phía sau mỗi điều “không được làm” là một yêu cầu về trách nhiệm, danh dự, phẩm chất và tính tiên phong, gương mẫu của người đảng viên.

Bởi thế, cụ thể hóa Quy định số 207-QĐ/TW, Ban Thường vụ Tỉnh ủy Lâm Đồng ban hành Kế hoạch số 107-KH/TU ngày 21/8/2026, yêu cầu triển khai nghiêm túc Quy định 207-QĐ/TW, Kế hoạch 05-KH/TW và Hướng dẫn 02-HD/UBKTTW trong toàn Đảng bộ; gắn với xây dựng, chỉnh đốn Đảng, phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực và trách nhiệm nêu gương. Trọng tâm của là đưa các quy định về những điều đảng viên không được làm vào thực tiễn, trở thành nhiệm vụ thường xuyên của cấp ủy, tổ chức đảng và mỗi cán bộ, đảng viên.

Rõ ràng, trong bối cảnh Lâm Đồng vận hành chính quyền địa phương hai cấp, đẩy mạnh chuyển đổi số, cải cách hành chính và tháo gỡ các điểm nghẽn phát triển, yêu cầu về kỷ luật, kỷ cương và trách nhiệm càng được đặt ra rõ hơn. Mỗi quyết định, hồ sơ được giải quyết, cuộc tiếp xúc với người dân hay thông tin đăng tải trên môi trường mạng đều đòi hỏi cán bộ, đảng viên thực hiện đúng trách nhiệm, chuẩn mực. Do đó, việc đưa Quy định số 207-QĐ/TW vào thực tiễn vì vậy không chỉ là yêu cầu chấp hành kỷ luật, mà còn nâng cao ý thức tự giác, trách nhiệm nêu gương và năng lực tự kiểm soát của mỗi cán bộ, đảng viên. Chủ động phòng ngừa từ sớm, kiểm soát từ xa, kịp thời chấn chỉnh sai lệch sẽ góp phần giữ nghiêm kỷ luật, xây dựng tổ chức đảng trong sạch, vững mạnh, củng cố niềm tin của Nhân dân.

ThS. Nguyễn Văn Hùng

Giảng viên Khoa Xây dựng Đảng

TÀI LIỆU TRÍCH DẪN

(1) Bộ Chính trị (2026), Quy định số 207-QĐ/TW, ngày 26/7/2026 về những điều đảng viên không được làm.

(2) Uỷ ban kiểm tra Trung ương (2026), Hướng dẫn số 02-HD/UBKTTW, ngày 28/7/2026 của Ủy ban Kiểm tra Trung ương về Hướng dẫn thực hiện Quy định về những điều đảng viên không được làm.

(3) Tỉnh uỷ Lâm Đồng (2026), Kế hoạch số 107-KH/TU ngày 21/8/2026 thực hiện Quy định số 207-QĐ/TW, ngày 26/7/2026 về những điều đảng viên không được làm.