Tóm tắt: Đại hội XIV của Đảng đề ra các nhiệm vụ mới trong xây dựng Đảng trên ba phương diện: chính trị, tư tưởng và đạo đức gắn với yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc; trọng tâm là tiếp tục hoàn thiện nền tảng lý luận, tăng cường định hướng thông tin và tổng kết thực tiễn lãnh đạo cách mạng, qua đó, hướng tới xây dựng Đảng thực sự trong sạch, vững mạnh, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Từ khóa: Đại hội XIV; xây dựng Đảng; nhiệm vụ mới.

1. Mở đầu

Văn kiện Đại hội XIV của Đảng tiếp tục bổ sung, phát triển những nhiệm vụ trọng tâm trong công tác xây dựng Đảng mang tính toàn diện và đồng bộ, đáp ứng yêu cầu của kỷ nguyên mới. Các nội dung được xác định không chỉ kế thừa thành tựu lý luận và thực tiễn mà còn thể hiện tầm nhìn chiến lược dài hạn trên cả ba phương diện: chính trị, tư tưởng và đạo đức. Đây là sự cụ thể hóa yêu cầu nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và sức chiến đấu của Đảng trong bối cảnh mới; đồng thời, phản ánh quyết tâm chính trị trong việc xây dựng Đảng thật sự trong sạch, vững mạnh từ gốc. Những định hướng này có ý nghĩa nền tảng đối với việc củng cố niềm tin của Nhân dân đối với Đảng và xây dựng phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

2. Điểm mới về nhiệm vụ xây dựng Đảng trên các mặt: chính trị, tư tưởng, đạo đức theo Văn kiện Đại hội XIV của Đảng

Thứ nhất, trong xây dựng Đảng về chính trị: Đại hội XIV của Đảng đề ra nhiệm vụ mới là phải kế thừa, bổ sung, phát triển Cương lĩnh, Điều lệ của Đảng phù hợp yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới.

Việc bổ sung, phát triển Cương lĩnh, Điều lệ Đảng chính là yêu cầu cấp thiết nhằm hoàn thiện nền tảng chính trị, bảo đảm sự thống nhất ý chí và hành động trong toàn Đảng. Đảng ta đề ra nhiệm vụ mới này bởi vì đến năm 2031 là tròn 40 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (CNXH). Đến Đại hội XIV của Đảng đã đánh dấu thời điểm quan trọng: Việt Nam bước vào kỷ nguyên mới - kỷ nguyên vươn mình của dân tộc; do đó, việc tổng kết một số vấn đề lý luận và thực tiễn qua 35 năm thực hiện Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên CNXH ở Việt Nam là rất cần thiết để bổ sung, phát triển Cương lĩnh của Đảng phù hợp với yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới.

Bên cạnh đó, Điều lệ của Đảng hiện nay đã được ban hành từ Đại hội XI (2011). Các Đại hội XII, XIII, XIV điều chỉnh bằng các quy định của Ban Chấp hành Trung ương, trong khi quá trình xây dựng, chỉnh đốn Đảng và lãnh đạo cách mạng, nhận thức của Đảng đã có nhiều phát triển, nhất là tình hình hiện nay đã có nhiều thay đổi đòi hỏi phải có bổ sung, điều chỉnh các quy định về tổ chức, hoạt động của Đảng. Vì vậy, việc tổng kết, bổ sung, phát triển Điều lệ của Đảng phù hợp yêu cầu, nhiệm vụ xây dựng, phát triển đất nước và bảo vệ Tổ quốc trong kỷ nguyên mới là rất cần thiết.

Thứ hai, trong xây dựng Đảng về tư tưởng: Đại hội XIV của Đảng đề ra nhiệm vụ mới là tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng Việt Nam (1930 - 2030).

Tổng kết 100 năm Đảng lãnh đạo cách mạng không chỉ là hoạt động khoa học mà còn là quá trình khẳng định giá trị lịch sử, củng cố niềm tin và định hướng tương lai. Đảng ta đề ra nhiệm vụ mới này vì ngày 03/02/2030 sẽ đánh dấu 100 năm thành lập Đảng Cộng sản Việt Nam (03/02/1930 - 03/02/2030). Đây không chỉ là sự kiện trọng đại đối với Đảng Cộng sản Việt Nam, mà còn là dấu mốc quan trọng đối với toàn thể nhân dân Việt Nam, cũng như sự phát triển của đất nước và phong trào cộng sản quốc tế.

Với dấu mốc 100 năm thành lập Đảng, việc tổng kết 100 năm Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo cách mạng có ý nghĩa vô cùng quan trọng và cần thiết. Đây không chỉ là một hoạt động kỷ niệm mang tính lịch sử, mà còn là một quá trình nghiên cứu khoa học, tổng kết thực tiễn rất quan trọng trong hoạt động tư tưởng, lý luận của Đảng, giúp đánh giá sâu sắc, toàn diện sự lãnh đạo của Đảng, để củng cố, phát triển và định hướng cho tương lai của Đảng và dân tộc Việt Nam. Tổng kết là để làm sâu sắc những thành tựu vĩ đại mà Đảng đã lãnh đạo nhân dân giành được, từ Cách mạng Tháng Tám năm 1945, các cuộc kháng chiến chống ngoại xâm, đến công cuộc đổi mới đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc; chỉ ra những hạn chế, khuyết điểm trong quá trình lãnh đạo, từ đó rút ra những bài học kinh nghiệm quý báu cho tương lai. Những bài học kinh nghiệm và đánh giá sẽ là cơ sở quan trọng để Đảng đề ra đường lối, chủ trương, chiến lược phát triển đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới, hướng tới mục tiêu xây dựng đất nước hòa bình, độc lập, dân chủ, giàu mạnh, phồn vinh, văn minh, hạnh phúc, vững bước đi lên CNXH.

Việc tổng kết giúp nhận diện những cơ hội và thách thức mới, những yếu tố bên trong và bên ngoài tác động đến sự lãnh đạo của Đảng trong bối cảnh quốc tế và trong nước có nhiều thay đổi; đề xuất mục tiêu, các định hướng lớn trong lãnh đạo cách mạng và xây dựng, chỉnh đốn Đảng, nâng cao năng lực lãnh đạo, năng lực cầm quyền, sức chiến đấu của Đảng, đáp ứng yêu cầu trong kỷ nguyên phát triển mới.

Đồng thời, Đại hội XIV của Đảng cũng nhấn mạnh nhiệm vụ là lãnh đạo tốt công tác tuyên truyền, báo chí, xuất bản, truyền thông; quản lý có hiệu quả an ninh mạng.

Trong bối cảnh bùng nổ thông tin và thách thức an ninh mạng, yêu cầu nâng cao hiệu quả công tác tuyên truyền, truyền thông càng trở nên cấp bách và có ý nghĩa chiến lược. Công tác tuyên truyền có nhiệm vụ tạo sự đồng đồng thuận xã hội trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động phức tạp, lan tỏa những giá trị tích cực, các mô hình hay và cách làm sáng tạo để khơi dậy khát vọng phát triển đất nước, huy động nguồn lực trong toàn Đảng, toàn dân để thực hiện thắng lợi các mục tiêu, nhiệm vụ do Đại hội đề ra.

Bên cạnh đó, Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, sự bùng nổ của kỷ nguyên số và trí tuệ nhân tạo (AI) và các nền tảng mạng xã hội xuyên biên giới, thông tin lan truyền với tốc độ nhanh chóng, khiến việc kiểm soát thông tin trở nên khó khăn hơn. An ninh mạng hiện nay không chỉ là vấn đề kỹ thuật mà là an ninh quốc gia. Các thế lực thù địch liên tục sử dụng không gian mạng để thực hiện chiến lược “diễn biến hòa bình”, xuyên tạc lịch sử và bôi nhọ cán bộ… Do đó, công tác truyền thông và an ninh mạng phải đi trước một bước để định hướng dư luận, không để bị động trước các luồng thông tin sai lệch. Báo chí và xuất bản được coi là vũ khí sắc bén để đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái. Tuyên truyền tốt giúp củng cố niềm tin của nhân dân vào sự lãnh đạo của Đảng và con đường đi lên CNXH trong giai đoạn mới. Quản lý tốt mạng xã hội giúp ngăn chặn thông tin xấu độc, bảo vệ bí mật nhà nước và sự an toàn của hệ thống hạ tầng thông tin quốc gia.

Thứ ba, trong xây dựng Đảng về đạo đức: Đại hội XIV nhấn mạnh nhiệm vụ phải nâng cao hơn nữa nhận thức xây dựng Đảng về đạo đức trong cấp ủy các cấp, tổ chức đảng, cán bộ, đảng viên. Thực hiện nghiêm chuẩn mực đạo đức cách mạng... Nghiên cứu, tiếp tục hoàn thiện lý luận xây dựng Đảng về đạo đức, để Đảng ta thực sự “là đạo đức, là văn minh” trong tình hình mới.

Xây dựng Đảng về đạo đức được nhấn mạnh như một trụ cột, góp phần giữ vững bản chất cách mạng, nâng cao uy tín và sức chiến đấu của Đảng. Xây dựng Đảng về đạo đức là nhiệm vụ vừa cấp bách, vừa có tính chiến lược, ảnh hưởng đến sinh mệnh của Đảng cầm quyền. Chính vì vậy, trong thời gian tới cần quan tâm hơn đến việc nghiên cứu, tiếp tục hoàn thiện lý luận xây dựng Đảng về đạo đức.

3. Kết luận

Trong tiến trình phát triển mới của đất nước, những nhiệm vụ mới trong xây dựng Đảng về chính trị, tư tưởng và đạo đức được xác định tại Văn kiện Đại hội XIV thể hiện bước phát triển quan trọng trong tư duy lý luận của Đảng. Đây là cơ sở để nâng cao năng lực lãnh đạo của Đảng dẫn dắt đất nước trong bối cảnh nhiều thách thức; là yếu tố then chốt bảo đảm sự ổn định và phát triển bền vững của đất nước. Việc triển khai hiệu quả các nhiệm vụ này đòi hỏi sự thống nhất về nhận thức và quyết tâm chính trị, hành động trong toàn hệ thống chính trị; qua đó, góp phần tăng cường kỷ luật, kỷ cương, giữ vững bản chất cách mạng và khoa học của Đảng; là điều kiện tiên quyết tạo nền tảng vững chắc cho việc xây dựng đội ngũ cán bộ, đảng viên có bản lĩnh, trí tuệ và đạo đức để củng cố niềm tin của nhân dân đối với Đảng và chế độ; bảo đảm cho sự phát triển nhanh, bền vững và đúng định hướng xây dựng đất nước trong kỷ nguyên phát triển mới.

ThS Chu Thị Thu Trang

GV Khoa Xây dựng Đảng

* Tài liệu tham khảo

1. Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương (2026), Tài liệu hỏi - đáp về nội dung cơ bản của Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng, Nxb. Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.

2. Đảng Cộng sản Việt Nam (2026), Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV, tập 1, tập 2, Nxb Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội.