TRUY CẬP   :  525697
Vấn đề tự phê bình và phê bình theo quan điểm Hồ Chí Minh

Chủ tịch Hồ Chí Minh lãnh tụ thiên tài của Đảng Cộng sản Việt nam và dân tộc Việt nam, người cha thân yêu của các lực lượng vũ trang nhân dân Việt Nam, chiến sỹ cách mạng lỗi lạc của phong trào cộng sản và công nhân quốc tế, anh hùng giải phóng dân tộc, danh nhân văn hoá thế giới - trước lúc đi xa đã để lại bản Di chúc lịch sử soi đường, chỉ lối cho cách mạng Việt nam.
Bốn mươi năm qua Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trở thành Cương lĩnh hàng động của toàn Đảng, toàn quân, toàn dân ta trong công cuộc giải phóng dân tộc, thống nhất đất nước, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, kiên định đường lối đổi mới toàn diện đất nước vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, xã hội công bằng, dân chủ, văn minh theo định hướng xã hội chủ nghĩa.
Kỷ niệm 40 năm thực hiện Di chúc (1969-2009) của chủ tịch Hồ Chí Minh có ý nghĩa đặc biệt quan trọng. bởi đây chính là lúc mỗi người Việt Nam chúng ta và trước hết là mỗi cán bộ, Đảng viên phải tự xem xét lại bản thâm mình một cách sâu sắc và toàn diện về những việc đã làm, đang làm và cả những việc sẽ làm như thế nào để thực hiện Di chúc của Người.
Từ ý nghĩa to lớn đó việc tìm hiểu về vấn đề tự phê bình và phê bình theo quan điểm của chủ tịch Hồ Chí Minh sẽ giúp chúng ta hiểu thấu đáo hơn những chỉ dẫn, những lời căn dặn của Người trước lúc đi xa đã để lại cho chúng ta trong bản Di chúc thiêng liêng “…Trong Đảng thực hành dân chủ rộng rãi, thường xuyên và nghiêm chỉnh tự phê bình và phê bình là cách tốt nhất để củng cố và phát triển sự đoàn kết và thống nhất của Đảng. Phải có tình đồng chí thương yêu lẫn nhau”. Để góp phần xây dựng Đảng, Nhà nước ta ngày càng thật sự trong sạch, vững mạnh về chính trị, tư tưởng và tổ chức, gắn bó mật thiết với nhân dân, nâng cao năng lực lãnh đạo và sức chiến đấu mạnh mẽ của cán bộ, đảng viên trong giai đoạn cách mạng mới, mau chóng hoàn thành sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá trên con đường đi lên Chủ Nghĩa Xã Hội.
            Vậy thế nào là tự phê bình và phê bình ? Theo Hồ Chí Minh:
Tự phê bình” là cá nhân (cơ quan hoặc đoàn thể) thật thà nhận khuyết điểm của mình để sửa chữa mà cũng để người khác biết mà tránh những khuyết điểm mình đã phạm.
Phê bình” là thấy ai (cá nhân, cơ quan, đoàn thể) có khuyết điểm thì thành khẩn nói cho họ biết để sửa chữa, để họ tiến bộ.
Mục đích tự phê bình và phê bình để nhằm giúp đỡ nhau sửa chữa khuyết điểm, cùng nhau tiến bộ.
Nguyên tắc phê bình là phải nhằm vào tư tưởng và công tác.
Phương pháp phê bình là phải vạch rõ vì sao có khuyết điểm ấy, nó sẽ có kết quả xấu như thế nào, còn tự phê bình là phải thật thà, có khuyết điểm gì nói hết không dấu diếm chút gì và phải kiên quyết sủa chữa.
Như vậy, tự phê bình và phê bình theo quan điểm của Hồ Chí Minh cốt là để phát huy ưu điểm, sửa chữa khuyết điểm để tư tưởng và hành động đúng hơn, tốt hơn, là để học tập lẫn nhau, giúp nhau sửa chữa khuyết điểm và cùng tiến bộ chứ không phải để công kích, mỉa mai, bới móc làm cho đồng chí mình khó chịu, nản lòng. Tự phê bình và phê bình phải xuất phát từ ý muốn đoàn kết để đạt tới đoàn kết trên cơ sở mới.
Tự phê bình và phê bình là hành vi văn hoá vì vậy nó phải được thực hiện đúng như bản chất của nó. Quan điểm phê bình có văn hoá của Hồ Chí Minh là:
            Phê bình thẳng thắn, khách quan và xây dựng.
            Phê bình với tâm trong sáng, tấm lòng bao dung và tình đồng chí thương yêu lẫn nhau.
            Phê bình được thực hiện một cách dân chủ, công khai.
            Phê bình có phương pháp và nghệ thuật.
Người yêu cầu tự phê bình mình cũng như phê bình người phải ráo riết, triệt để, thật thà, không nể nang, không thêm bớt. Phải vạch rõ cả ưu điểm và khuyết điểm, nhưng không được dùng những lời mỉa mai, chua cay, thâm độc.
Hồ Chí Minh tự thấy rằng người đời không phải là thánh thần, không ai tránh khỏi khuyết điểm, điều quan trọng là phải mạnh dạn nhận khuyết điểm và quyết tâm sửa chữa. Người ví việc che giấu khuyết điểm giống như “giấu diếm bệnh tật trong mình không dám uống thuốc để bệnh ngày càng nặng thêm nguy hiểm đến tính mạng”, bởi vậy “thang thuốc hay nhất là tự phê bình và phê bình” trong đó phải phê bình mình trước rồi phê bình người sau như người xưa đã dạy: “Tiên trách kỷ hậu trách nhân” .
Tự phê bình và phê bình là một bộ phận cấu thành văn hoá chính trị và cũng chính là vũ khí sắc bén để phát huy sức mạng nội lực của Đảng ta. Theo Hồ Chí Minh: “Một Đảng mà giấu diếm khuyết điểm của mình là một Đảng hỏng. một Đảng có gan thừa nhận khuyết điểm của mình, vạch rõ những cái đó vì đâu mà có khuyết điểm đó, rồi tìm kiếm mọi cách để sửa chữa khuyết điểm đó. Như thế là một Đảng tiến bộ, mạnh dạn, chắc chắn, chân chính”. Do đó, vấn đề đặt ra lúc này là phải làm cho tự phê bình và phê bình thật sự trở thành khâu đột phá, tạo tiền đề vững chắc cho thắng lợi của cuộc xây dựng và chỉnh đốn Đảng theo tinh thần Nghị quyết Trung ương 6 (lần 2) khoá VIII mà Đảng đã vạch ra, làm cho Đảng ta có đủ sức mạnh để lãnh đạo cách mạng Việt Nam thực hiện thành công sự nghiệp công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước.
Thái độ đúng đắn trong phê bình mà Hồ Chí minh đưa ra là “lí lẽ phân minh, nghĩa tình đầy đủ”. Khi phê bình phải thật sự khách quan, công tâm chứ không phải “yêu nên tốt, ghét nên xấu” để dẫn tới tình trạng cùng phe cánh thì bao che, không cùng phe cánh thì bới móc.
Theo Hồ Chí Minh, tự phê bình và phê bình phải xuất phát từ tình đồng chí yêu thương lẫn nhau, giúp nhau cùng tiến bộ. Phê bình phải được thực hiện một cách dân chủ, công khai. Muốn dân chủ tốt thì cán bộ phải gương mẫu tự phê bình và phê bình. Hồ Chí Minh cũng xác định rõ đối tượng của phê bình “là công việc chứ không phải là người” để loại trừ những thái độ thù hận, trả đũa hay mặc cảm, đố kỵ nhau.
Tự phê bình và phê bình còn được Hồ Chí Minh coi là thứ “vũ khí thần diệu” để Đảng thường xuyên trong sạch, vững mạnh. Muốn sử dụng được thứ vũ khí này thì phải nắm vững được phương pháp và cao hơn nữa là phải có nghệ thuật. Phương pháp và nghệ thuật phê bình thể hiện ở quan điểm biện chứng trong sự nhìn nhận, đánh giá con người (tức là nhìn nhận con người trong sự vận động và phát triển), biết phối hợp một cách hài hoà giữa tình và lý trong hành vi và thái độ ứng xử giữa con người với con người, có khả năng kết hợp giữa cái riêng, cá thể với cái chung, tập thể, xã hội; giữa đúng - sai, tốt - xấu.
Vì vậy theo Hồ Chí Minh “phải biết cách phê bình sáng suốt, khôn khéo như chiếu tấm gương cho mọi người soi thấu những khuyết điểm của mình, để tự mình sửa chữa”.
Công tác phê bình và tự phê bình hiện nay vẫn trong tình trạng hình thức, “mưa phùn, gió nhẹ” nên ít hiệu quả, việc đấu tranh tự phê bình và phê bình trong Đảng còn nhiều thiếu sót, khuyết điểm. Đáng chú ý nhất là lý luận và thực tiễn, giữa nói và làm khoảng cách còn lớn.
Tại Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ X, Đảng ta nhận định: “Tình trạng nể nang, né tránh, không dám nói thẳng, nói thật đang là căn bệnh của nhiều tổ chức Đảng, một số cấp uỷ và cán bộ chủ chốt chưa thật sự gương mẫu trong công tác và sinh hoạt. Nguyên tắc công khai trong hoạt động hệ thống chính trị chưa được coi trọng”.
Để tạo sự chuyển biến rõ rệt về công tác xây dựng Đảng để Đảng ta thật sự trong sạch, vững mạnh cả về chính trị, tư tưởng và tổ chức, đoàn kết nhất trí, gắn bó mật thiết với nhân dân, có phương thức lãnh đạo khoa học, có đội ngũ cán bộ đảng viên có đầy đủ phẩm chất và năng lực thì trong giai đoạn cách mạng quan trọng này, chúng ta càng cần phải đi sâu, nghiên cứu tư tưởng Hồ Chí Minh để áp dụng và quá trình đổi mới và hội nhập; thực hiện tốt Di chúc của Hồ Chí Minh; thực hiện tốt cuộc vận động học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh, đặc biệt là trong giai đoạn 2, giai đoạn “làm theo” này để mỗi cán bộ, đảng viên càng hiểu rõ hơn trách nhiệm của mình, ra sức rèn luyện và phấn đấu để: mỗi cán bộ, đảng viên phải thật sự thấm nhuần đạo đức cách mạng, thật sự cần, kiệm, liêm, chính, chí công vô tư. Phải giữ gìn đảng ta thật trong sạch, phải xứng đáng là người lãnh đạo, người đầy tớ thật trung thành của nhân dân”.
Và như vậy, việc tìm hiểu, nghiên cứu, thực hiện tốt tự phê bình và phê bình theo quan điểm của chủ tịch Hồ Chí Minh sẽ giúp chúng ta hiểu thấu đáo hơn những chỉ dẫn, những lời căn dặn của Người, góp phần xây dựng Đảng và Nhà nước ta ngày cành thật sự trong sạch, vững mạng, gắn bó mật thiết với nhân dân, nâng cao năng lực lãng đạo và sức chiến đấu mạng mẽ của cán bộ và đảng viên trong giai đoạn cách mạng mới để đất nước vững bước đi lên con đường đi lên CNXH./.
 
              * Nguyễn Thị Thu Hương – Phó Trưởng Khoa Xây dựng Đảng

Di chúc Chủ tịch Hồ Chí Minh: Một số vấn đề mang tầm cương lĩnh (22/10/2009)
Xung quanh diễn đàn " Đối thoại giữa lãnh đạo tỉnh và thanh niên" (22/10/2009)
Cảm nhận tác phẩm " Mới ra tù tập leo núi" của Hồ Chí Minh (22/10/2009)
Xây dựng và chỉnh đốn Đảng theo Di chúc của Chủ Tịch Hồ Chí Minh (22/10/2009)
"Di chúc của Chủ tịch Hồ chí Minh" Văn kiện lịch sử vô giá của dân tộc (22/10/2009)
Tư tưởng về đoàn kết trong Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh (22/10/2009)
Đảng cộng sản Việt Nam với 40 năm thực hiện Di chúc Hồ Chí Minh (22/10/2009)
Thực hiện Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh về chăm lo thế hệ cách mạng cho đời sau (22/10/2009)
Tư tưởng đại đoàn kết trong Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh (22/10/2009)
Niềm tin thắng Mỹ trong Di chúc của Bác (22/10/2009)
Tìm hiểu giá trị nhân văn trong Di chúc của Chủ tịch Hồ Chí Minh (22/10/2009)
"40 năm thực hiện Di chúc của Bác" Đoàn kết Hồ Chí Minh - Di sản quý giá của dân tộc (22/10/2009)
Tấm lòng Chủ tịch Hồ Chí Minh đối với thương binh, liệt sỹ (22/10/2009)
Tư tưởng của Lênin về chủ nghĩa tư bản Nhà nước và sự tận dụng của Đảng ta trong giai đoạn hiện nay (22/10/2009)
Vấn đề đoàn kết xây dựng Đảng trong sạch vững mạnh (22/10/2009)
Xây dựng và bồi dưỡng thế hệ thanh niên mới vừa " Hồng" vừa " Chuyên" (22/10/2009)
" Kỷ niệm 80 năm thành lập công đoàn Việt Nam" - Giải pháp nào để người lao động thực hiện có hiệu quả quyền dân chủ trong doanh nghiệp nước ngoài (22/10/2009)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về sức mạnh của nhân dân trong sự nghiệp cách mạng (22/10/2009)
Tư tưởng Hồ Chí Minh về Nhà nước dân chủ trong xây dựng Nhà nước ta hiện nay (22/10/2009)
Một số vấn đề về xây dựng Nhà nước pháp quyền của dân, do dân, vì dân & cuộc đấu tranh chống tham nhũng ở nước ta hiện nay (22/10/2009)
1 2
Tiêu đề
 
Nội dung
 
  
  Tin nổi bật
  Liên kết